Abp Muszyński jest nowym Prymasem Polski, a abp Michalik rozpoczął drugą kadencję przewodniczącego Episkopatu. Nowych ordynariuszy ma kilka diecezji. Sąd w Katowicach wydał mocno krytykowany wyrok w sprawie Alicji Tysiąc. Coraz bliżej są beatyfikacje Jana Pawła II i ks. Popiełuszki.

Nowy Prymas Polski

Pod koniec roku nowym Prymasem Polski został metropolita gnieźnieński abp Henryk Muszyński. Kard. Józef Glemp, który ukończył 80 lat, jest teraz Prymasem seniorem. Zmiana wiąże się z powrotem tytułu Prymasa Polski do arcybiskupa gnieźnieńskiego. Inauguracja posługi prymasowskiej przez abp. Muszyńskiego miała miejsce 19 grudnia 2009 r. w Gnieźnie. Specjalny list do nowego Prymasa napisał Benedykt XVI. Zaznaczył w nim m.in., że „honorowy tytuł Prymasa Polski, z kompetencjami określonymi w statucie Konferencji Episkopatu Polski, cieszy się wielkim szacunkiem i znaczeniem w polskim Narodzie i jest znakiem jedności polskich katolików”.
Wspomniane przez Papieża kompetencje zawarte w statucie uległy w minionym roku zmianie. W październiku wszedł w życie nowy statut Konferencji Episkopatu Polski, który dowartościowuje pozycję Prymasa w tym gremium. Prymas należy do Konferencji Episkopatu Polski, ma miejsce w Radzie Stałej z urzędu. Podkreślono również honorowe pierwszeństwo Prymasa wśród polskich biskupów. Wyrażać się to będzie m.in. podczas uroczystości liturgicznych.
Statut zawiera także m.in. nowe zasady ustalania deklaracji doktrynalnych Konferencji Episkopatu. Mogą one być publikowane w imieniu Konferencji jako autentyczne nauczanie tylko wtedy, gdy zostały przyjęte na zebraniu plenarnym przez wszystkich członków biskupów, mających głos decydujący. Gdy takiej jednomyślności nie ma, warunkiem publikacji dokumentu rangi autentycznego nauczania jest uznanie go przez Stolicę Apostolską.

Druga kadencja abp. Michalika

Ważnym wydarzeniem w historii naszego Episkopatu były marcowe wybory jego przewodniczącego. Skończyła się bowiem pierwsza, 5-letnia kadencja abp. Józefa Michalika. Zgodnie z prawem, mógł on zostać wybrany na drugą kadencję. I tak się stało. Metropolita przemyski, a jednocześnie nowy-stary przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski, zapytany przez dziennikarzy o najważniejsze wyzwania stojące przed Kościołem w Polsce, stwierdził, że trzeba dobrze nasłuchiwać i wypatrywać znaków czasu, ponieważ są one znakami Opatrzności danymi ludziom. Ważną rzeczą jest również wrażliwość na człowieka, z czym wiąże się otwartość na problemy społeczne. - Nie wolno nam przeoczyć tego, że w Polsce mamy wielki kryzys moralny i wiele afer, których wykrycie mogłoby rozwiązać problemy zadłużenia narodowego, a wobec których wszyscy są bezsilni. Dla mnie jednak nie jest to problem fałszywej ekonomii, tylko chorego systemu moralnego - mówił abp Michalik.
- Ten wybór mnie nie zaskoczył - podkreślał kilka chwil po ogłoszeniu wyników prezes KAI Marcin Przeciszewski. - W Kościele naturalną rzeczą jest, że jeżeli ktoś dobrze pełni pierwszą kadencję, to wybiera się go na drugą.
Wiceprzewodniczącym Konferencji Episkopatu Polski został ponownie metropolita poznański abp Stanisław Gądecki.

Pomóc odkryć powołanie

W 2009 r. nastąpiło kilka zmian na urzędach biskupów diecezjalnych. Funkcję biskupa radomskiego przestał pełnić abp Zygmunt Zimowski, mianowany przewodniczącym Papieskiej Rady ds. Duszpasterstwa Służby Zdrowia. Jego następcą w Radomiu został bp Henryk Tomasik, dotychczasowy biskup pomocniczy diecezji siedleckiej. Po śmierci bp. Adama Śmigielskiego nieobsadzony był urząd biskupa sosnowieckiego. W lutym ogłoszono, że nowym ordynariuszem sosnowieckim Papież mianował ks. prał. Grzegorza Kaszaka, który m.in. pracował w Papieskiej Radzie ds. Rodziny, a także był rektorem Papieskiego Instytutu Kościelnego w Rzymie. Bp Kaszak stwierdził, że w pracy w nowej dla siebie diecezji będzie stawiał akcent na duszpasterstwo rodzin. Podkreślił też problem spadającej liczby powołań do kapłaństwa. - Dla mnie jest to odbiciem choroby rodziny, w tym małej liczby dzieci. To Jezus cały czas powołuje, ale trzeba młodemu człowiekowi pomóc to powołanie odkryć. I w tym rola księży - stwierdził bp Kaszak w trakcie jednej ze swoich pierwszych konferencji prasowych.
Z kolei w czerwcu ks. prał. Krzysztof Nitkiewicz, podsekretarz Kongregacji ds. Kościołów Wschodnich, został mianowany biskupem sandomierskim. Zastąpił abp. Andrzeja Dzięgę, który objął urząd metropolity szczecińsko-kamieńskiego. Zmiana nastąpiła także w Opolu. Nowym ordynariuszem jest tam teraz bp Andrzej Czaja. Zastąpił abp. Alfonsa Nossola, który był ostatnim urzędującym biskupem diecezjalnym w Polsce z nominacji Papieża Pawła VI.

Wolność słowa zagrożona

Szeroko komentowany był wyrok, jaki we wrześniu wydał Sąd Okręgowy w Katowicach. Zgodnie z nim, tygodnik „Gość Niedzielny” i jego wydawca, mają zapłacić Alicji Tysiąc 30 tys. zł zadośćuczynienia i przeprosić ją. W komentarzach dominowały głosy oburzenia z powodu wyroku. - Dlaczego nie wolno pisać, że ktoś konkretny, chcąc popełnić aborcję, usiłuje dopuścić się zabójstwa? - pytano.
W specjalnym oświadczeniu Prezydium Episkopatu Polski czytamy: „Głoszenie Ewangelii życia uważa Kościół za swój podstawowy obowiązek. Odmawianie mu tego prawa, a co gorsza nakładanie sankcji karnych za przypominanie prawdy o tym, że nikt nie ma władzy nad życiem drugiego człowieka, jest niedopuszczalnym ograniczaniem misji Kościoła”.
Wyjątkowo uroczyście obchodzona była w październiku 25. rocznica śmierci ks. Jerzego Popiełuszki. Ten kapłan męczennik otrzymał pośmiertnie Order Orła Białego. Dodajmy, że w minionym roku swoją premierę miał film fabularny „Popiełuszko. Wolność jest w nas”, w reżyserii Rafała Wieczyńskiego.