Reklama

Fort Czerniakowski

Na terenie warszawskiego Czerniakowa znajduje się ciekawy obiekt z 1883 r. - fort zwany Czerniakowskim. Stanowił on jedną z warowni pierścienia zewnętrznego twierdzy warszawskiej.

Niedziela warszawska 43/2002

Fort Czerniakowski zbudował rosyjski zaborca
Fot. Grażyna Świątkiewicz

Fort Czerniakowski zbudował rosyjski zaborca<BR>Fot. Grażyna Świątkiewicz

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Fort Czerniakowski został wzniesiony przez Rosjan dla obrony imperium rosyjskiego od zachodu.
Podczas pierwszej wojny światowej, 15 sierpnia 1915 r. Rosjanie pod naporem wojsk pruskich i niemieckich opuścili fort, wysadzając go częściowo w powietrze i wywożąc ze sobą do Rosji zgromadzony majątek.
Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości forty przeszły w posiadanie wojska, które umieściło tam zakłady amunicji. Wolny teren wokół fosy został oddany Spółdzielni Oficerskiej "Sadyba". Wybudowano tam wille, istniejące do dzisiaj, w których zamieszkała elita polskiej inteligencji. Można tu wymienić m.in. ministra Becka, gen. Kasprzyckiego, red. Arcta. W czasie Powstania Warszawskiego mieszkał tam Kornel Makuszyński.
W roku 1936 umocnienia forteczne od strony ulicy Powsińskiej wysadzono w powietrze, urządzając w tym miejscu park. Natomiast w roku 1939 cześć fortu została włączona do obrony Warszawy. Bronił jej 2. batalion 365. pułku ochotniczego. Jednym z ochotników był nasz olimpijczyk Janusz Kusociński, zamordowany rok później w Palmirach. 25 września Niemcy przypuścili generalny szturm na fort i następnego dnia pod naporem artylerii i lotnictwa zdobyli go.
W dniu wybuchu Powstania Warszawskiego żołnierze Polski Podziemnej zajęli forty. 1 września 1944 r. narożny kazamat uderzyła bomba, zabijając 16 powstańców. Był wśród nich dowódca tego rejonu, lekarz, por. Czesław Szczubełko. Obecnie park na Sadybie nosi jego imię. Pamięć tego wydarzenia uwiecznia też tablica umieszczona na narożnym kazamacie.
Obrona fortów miała wtedy znaczenie strategiczne: blokowała ruch wojsk niemieckich jadących Powsińską w kierunku Warszawy. Niestety, wobec wzmożonego ataku Niemców, szczególnie z powietrza, 2 października Sadyba skapitulowała.
W okresie powojennym forty zajęło Wojsko Polskie. Na początku lat 90. przekazano je Muzeum Wojska Polskiego. Jego staraniem powstało w kazamatach i na wolnym powietrzu pięć ciekawych ekspozycji: Polska broń pancerna; Polskie lotnictwo wojskowe; Wkład Polaków w zdobycie kosmosu; Duszpasterstwo wojskowe i otwarte w 1993 r. Muzeum Katyńskie. To ostatnie odgrywa szczególnie ważną rolę, ratuje od zapomnienia męczeństwo polskich oficerów. Niezależnie od ekspozycji muzealnych 25 kwietnia br. została otwarta sala poświęcona historii fortu.
Warto odwiedzić Fort Czerniakowski, by wzbogacić wiedzę historyczną. Dzieci mają tam dodatkowe atrakcje: mogą wejść do samolotu wojskowego i czołgu.
Fort Czerniakowski mieści się przy ul. Powsińskiej 13. Dojazd autobusami: 131, 180, 185, 522 oraz metrem (przystanek przy kinie "Imax").

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2002-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Cyryl Jerozolimski napomina, by w chorobie i ucisku nie oskarżać Boga

2026-01-22 10:27

[ TEMATY ]

rozważania

Ks. Krzysztof Młotek

Glossa Marginalia

Adobe Stock

List Jakuba rozwija temat wytrwania w „próbie” (peirasmos). Tekst otwiera błogosławieństwo: człowiek, który znosi ucisk i pozostaje wierny dobru, po przejściu próby otrzymuje „wieniec życia” (stephanos). Jan Chryzostom porównuje tę nagrodę do koron cenniejszych niż złoto, zachowanych dla tych, którzy żyją prawie pośród utrapień.
CZYTAJ DALEJ

Jak to jest być młodą kobietą pracującą "za kulisami" Kościoła? Poznajcie historię Kamili, 25-letniej zakrystianki!

2026-02-16 20:40

[ TEMATY ]

świadectwo

zakrystianki

Archiwum Kamili Suchańskiej

Kamila - zakrystianka

Kamila - zakrystianka

Czy 25-latka pracująca na zakrystii budzi zdziwienie? Na pewno. Co się takiego wydarzyło, że młoda kobieta już od niemalże 7 lat jest zakrystianką i… nie zamierza tej posługi porzucić? Mało tego, pokazuje ją również w mediach społecznościowych? Poznajcie Kamilę Suchańską z Częstochowy. W parafii św. Melchiora Grodzieckiego można ją spotkać przede wszystkim na zakrystii – podczas przygotowywania Mszy św., zajmującą się ornatami czy po prostu przyjmującą intencje Mszy św. Jak sama mówi, słyszała wielokrotnie, że „zakrystia to nie jest miejsce dla kobiet”, jednak… pragnie przełamać ten stereotyp i zaprosić do świata kościoła „za kulisami”.

Agata Kowalska: Jak trafiłaś do pracy w zakrystii? Czy to był przypadek, czy świadoma decyzja?
CZYTAJ DALEJ

Kardynał Parolin: Watykan nie przystąpi do Rady Pokoju

2026-02-17 19:29

[ TEMATY ]

kard. Parolin

Vatican Media

Sekretarz Stanu Stolicy Apostolskiej kard. Pietro Parolin

Sekretarz Stanu Stolicy Apostolskiej kard. Pietro Parolin

Watykan nie przystąpi do Rady Pokoju - ogłosił we wtorek sekretarz stanu Stolicy Apostolskiej kardynał Pietro Parolin. Przyznał, że niektóre punkty budzą wątpliwości. Wcześniej Watykan informował , że otrzymał od amerykańskiej administracji zaproszenie do Rady Pokoju.

Kardynał Parolin powiedział dziennikarzom w Rzymie: - Watykan nie przystąpi do Rady Pokoju w sprawie Strefy Gazy.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję