(fragmenty)
„(...) Rozpoczynający się nowy rok szkolny i katechetyczny kieruje naszą troskę ku nauczaniu i wychowaniu młodego pokolenia.
By dać odpowiedź, dlaczego Kościół troszczy się o obecność wartości religijnych i moralnych w dzisiejszym nauczaniu i wychowaniu, trzeba - oprócz argumentu teologicznego - odwołać się także do argumentu wywodzącego się z kultury. Każdy bowiem człowiek, nawet niewierzący, w swoich sądach zgodzi się z tym, że kształcenie religijne, poza funkcją formacyjną, moralną i światopoglądową, spełnia niesłychanie ważną funkcję intelektualną i ogólnokulturową. (...)
Prawo człowieka do wolności religijnej, obejmujące również prawo rodziców do decydowania o religijnym i moralnym wychowaniu w szkole, jest fundamentem państwa demokratycznego. O ile w państwie totalitarnym Kościół musiał walczyć o wypełnianie mandatu Chrystusowego „nauczania wszystkich narodów”, to w państwie demokratycznym Kościół ten mandat może spokojnie realizować. Powrót nauczania religii do szkół spowodował, że ewangelizacja może stać się udziałem znacznie większej ilości młodych ludzi. Dlatego, proszę Was, Droga Młodzieży, o liczny i aktywny udział w katechezie szkolnej.
Papież Pius XI w encyklice, nazywanej kartą konstytucyjną Kościoła, „O chrześcijańskim wychowaniu młodzieży” zauważa, że wychowanie jest dziełem społecznym, a nie jednostki. Człowiek rodzi się najpierw w rodzinie, następnie wzrasta i znajduje swe miejsce w społeczeństwie, natomiast do życia nadnaturalnego rodzi się przez chrzest w Kościele. W związku z tymi faktami potrzebne są koniecznie trzy społeczności w wychowaniu, przez które każdy wychowanek przechodzi, aby móc rozwinąć się wszechstronnie pod względem fizycznym, umysłowym i duchowym. Tymi społecznościami są: rodzina, państwo i Kościół.
Rodzina ma prawo naturalne do wychowania dzieci; prawo to jest wcześniejsze od prawa państwa, które powinno rodzinie pomóc w jej zadaniach,ale nie może jej zastępować, jeśli rodzice żyją i mogą odpowiedzialnie sprawować opiekę nad dziećmi. Obowiązki rodziców w związku z daniem życia dziecku dotyczą nie tylko pielęgnacji, lecz także rozwoju fizycznego, odpowiedniego wykształcenia intelektualnego, przygotowania religijnego i moralnego. Lektura dokumentów soborowych oraz papieskich wypowiedzi upoważnia do określenia rodziny mianem podstawowego środowiska katechetycznego, w którym rodzice otrzymują „zadanie i przywilej ewangelizowania swoich dzieci”. Stąd rodzina jest „pierwszą szkołą życia chrześcijańskiego i szkołą bogatszego człowieczeństwa”, „jest wspólnotą, w której od dzieciństwa można nauczyć się wartości moralnych, zacząć czcić Boga i dobrze używać wolności”.
Państwo natomiast posiada prawa wychowawcze wobec swych obywateli z tytułu dobra wspólnego. Prawo to ma charakter społeczny, dlatego polega na obowiązku pomocy zwłaszcza rodzinom wielodzietnym, do zastąpienia rodziny w razie potrzeby. Równocześnie państwo ma prawo wymagać od obywateli określonego stopnia kultury i poziomu wykształcenia, prowadzenia wychowania patriotycznego, obywatelskiego, wojskowego, prawo do własnej polityki kulturalnooświatowej, byle nie sprzecznych z prawem naturalnym, ani z prawami wychowawczymi rodziny i Kościoła, które nie pochodzą z ustanowienia społecznego.
Wreszcie nauczanie prawd wiary i moralności należy do istotnej misji Kościoła w świecie. Sobór Watykański II w deklaracji o chrześcijańskim wychowaniu wskazał, że to zadanie obejmuje dwie funkcje: 1. „udzielanie pomocy wszystkim ludziom do zdobywania pełnej doskonałości osoby ludzkiej”, 2. „wskazywanie wszystkim drogi do zbawienia, a wierzącym udzielanie życia Chrystusowego, wspomaganie ich ustawiczną opieką, aby mogli osiągnąć pełnię tego życia” (DWCH 3). Realizując te funkcje Kościół posługuje się odpowiednimi środkami, z których najważniejsze są dwa: katechizacja i szkoły katolickie. (...)
Każdy z tych podmiotów (rodzina, państwo, Kościół) spełni swoje zadania w dziedzinie edukacji dzieci i młodzieży, jeżeli będzie współpracować z innymi w realizacji celu nadrzędnego, jakim jest poszanowanie praw osoby ludzkiej, zarówno prawa do wychowania, jak i do wolności religijnej, które są prawami absolutnymi.”

Wrocław, uroczystość Wniebowzięcia NMP, dnia 15 sierpnia R. P. 2006.