Między lodowcami

Na północ od Nowej Soli rozciąga się niedługi, 15-kilometrowy odcinek przełomowy Doliny Środkowej Odry. Lewe zbocza doliny, które zostały mocno podcięte przez erozję spowodowaną przez wody Odry, opadają stromą, rozczłonkowaną krawędzią ku rzece. Tak ukształtowany krajobraz ciągnie się na przestrzeni 11 km od Otynia aż po Bojadła. Fragment przełomu w okolicach Bobrownik (1 km na północny-wschód), porośnięty ponad stuletnim drzewostanem bukowo-modrzewiowym, stanowi rezerwat przyrody „Bukowa Góra”, który posiada wysokie walory estetyczne. Można tutaj podziwiać malowniczą krawędź moreny czołowej z czasów zlodowacenia bałtyckiego, która tworzy wzniesienie zwane Wałem Zielonogórskim. Na terenie rezerwatu wytyczona jest ścieżka idąca krawędzią zbocza z licznymi punktami widokowymi na dolinę Odry.
Niedaleko, pomiędzy miejscowościami Otyń i Niedoradz, znajduje się inny leśny rezerwat przyrody - „Bażantarnia”. Ochronie podlega tutaj naturalne siedlisko lasu mieszanego wśród obszaru zniekształconego gospodarką człowieka. Ochroną rezerwatową objęto bór mieszany sosnowo-dębowo-świerkowy z modrzewiem, brzozą i bukiem. W partii drzewostanu dębowo-świerkowego rosną stare dęby o wymiarach kwalifikujących je na drzewa pomnikowe.
Trzeci z rezerwatów w powiecie nowosolskim znajduje się już na terenie starszego zlodowacenia, zwanego środkowopolskim. Jego świadectwem są wzniesienia tworzące Wzgórza Dalkowskie będące naturalną granicą między Niziną Dolnośląską a Pojezierzem Lubuskim. Są to stare nabrzmienia tektoniczne, będące skutkiem dokonującego się pod wpływem lądolodu procesu fałdowania i łuskowienia. W rezerwacie „Annabrzeskie Wąwozy” ochronie podlegają stare drzewostany porastające malownicze, strome zbocza wąwozu. Niedaleko, już na terenie województwa dolnośląskiego, znajduje się jeszcze jeden rezerwat chroniący krajobraz wzgórz nazwany „Dalkowskie Jary”.

Wzdłuż rzeki

Między Wałem Zielonogórskim na północy a Wzgórzami Dalkowskimi rozciąga się Obniżenie Nowosolskie, przez które przepływa Odra, druga po Wiśle co do długości rzeka Polski. Krajobraz pocięty jest tutaj starorzeczami Odry, pomiędzy którymi rozciągają się podmokłe łąki o bagiennych glebach oraz bory sosnowe na glebach piaszczystych. Dolina Odry należy do jednego z najcieplejszych regionów Polski o łagodnym klimacie. Suma rocznych opadów wynosi średnio 550 mm, a średnia roczna temperatura powietrza waha się wokół 8 oC.
W lipcu 1997 r. stan Odry był tak wysoki, że rzeka w wielu miejscach przerwała wały przeciwpowodziowe, podtapiając przez kilka tygodni pola i lasy. Była to pierwsza tak wielka powódź na tych terenach od przynajmniej 100 lat. W wyniku długiego działania wody nastąpiło wymarcie wielu stanowisk takich drzew jak daglezja zielona, buk pospolity, jesiony, świerki czy graby. W wielu miejscach założono nowe uprawy leśne. Do dzisiaj na wielu drzewach widoczna jest linia poziomu wody podczas powodzi 1997 r.
W ramach programu Ostoja 2000 zaproponowano utworzenie obszaru Nowa Sól obejmującego najlepiej zachowany krajobraz pomiędzy ujściem Baryczy na południu i ujściem Warty na północy. Ostoja ta obejmuje kompleks siedlisk charakterystycznych dla wolno płynącej rzeki nizinnej ze stromymi skarpami nadbrzeżnymi. Do ciekawych ekosystemów proponowanej ostoi można zaliczyć lasy łęgowe, starorzecza i łąki zalewowe. Występuje tutaj także wiele rzadkich roślin i zwierząt jak kaczki, perkozy, łabędzie nieme i krzykliwe.