Przed laty to prostyńskie wzgórze wskazała św. Anna i poleciła wznieść tu świątynię ku czci Trójcy Przenajświętszej. Zostawiła wówczas wianki uplecione z polnych kwiatów: trzy połączone ze sobą symbolizujące Trójjedynego Boga i jeden na swoją pamiątkę. Był rok 1510. Po pewnym czasie kwiaty uschły, więc zamknięto je w srebrnej koronie. Jest ona przechowywana w Sanktuarium Trójcy Przenajświętszej i św. Anny w Prostyni do dzisiejszego dnia. Od pięciuset lat podczas prostyńskich odpustów odbywa się tzw. Koronacja Koroną św. Anny – nałożenie tej korony na głowy wiernych. Św. Anna jest patronką małżeństw, matek i rodzin, dlatego od kilkunastu lat w Prostyni organizowana jest Diecezjalna Pielgrzymka Małżeństw i Rodzin. W tym roku miała ona miejsce 26 lipca.

XVII Pielgrzymka Małżeństw i Rodzin Diecezji Drohiczyńskiej rozpoczęła się w bazylice w Prostyni o godz. 11 modlitwą różańcową o miłość i wierność małżeńską. Różaniec prowadzili doradcy życia rodzinnego. Następnie odmówiona została Koronka ku czci św. Anny. Na odpust św. Anny przybyły trzy pielgrzymki: licząca około 100. osób Pielgrzymka Nadbużańska z Rytel Olechnych, Rytel Wszołek, Rytel Święckich i Treblinki prowadzona przez ks. Sylwestra Grzeszczuka z wikariusza z Ceranowa; pielgrzymka z Małkini Górnej licząca około 40. osób i pielgrzymka z Kosowa Lackiego – powyżej 60. osób.

O godz. 12 miała miejsce uroczysta suma odpustowa, której przewodniczył bp Piotr Sawczuk. Wszystkich zebranych na uroczystości powitał ks. kan. Józef Poskrobko – proboszcz parafii Prostyń, dziekan łochowski. Pokrótce przedstawił historię sanktuarium. Wspomniał również ks. kan. Romana Szmurło, proboszcza parafii Łochów, który zmarł nagle kilka dni wcześniej. Zebranych powitał również bp Piotr Sawczuk, podkreślając doniosłą rolę małżeństwa i rodziny. On również skierował słowo do zebranych. Nawiązał do prostyńskiego Tronu Łaski i św. Anny: – Gromadzimy się tu, aby prosić o potrzebne łaski, współpracować z dobrym Bogiem i być cząstką rodzinnych wspólnot. Zgłębiamy refleksję na temat małżeństwa i rodziny. Należy poznawać Boży plan, podejmować modlitwę i pokornie prosić o wstawiennictwo św. Anny. Biblijne kobiety realizowały Boży plan, wszystkie przeszły próby stając się świętymi i do tej świętości prowadzą inne kobiety. Na podstawie wykopalisk archeologicznych w latach 60. XX wieku w Faras, polscy naukowcy odnaleźli katedrę z zachowanymi freskami. Wśród różnych malowideł wyodrębniono dwa przedstawiające św. Annę. Na pierwszym – święta ma przyłożony palec do ust. Oznacza to zachowanie tajemnicy, sekretu, wskazuje na wartość milczenia. Drugi fresk przedstawiał św. Annę z Maryją i Jezusem. Był podobny do prostyńskiego wizerunku świętej. Św. Anna czczona jest ze względu na Maryję, a ta ze względu na Jezusa. W ten sposób przedstawiona jest Rodzina. Jezus jest Synem Bożym, ale też dzieckiem człowieka. Działanie Boga okrywa tajemnica. Nie da się wszystkiego zaplanować. Należy wypełniać Bożą wolę i Boży plan.

Biskup Piotr nawiązał również do pierwszego czytania, w którym Salomon prosił Boga o serce rozumne. To dziwna prośba, ponieważ serce to emocje, a rozum to wiedza i prawo. Salomon wybudował świątynię Jerozolimską, która miała zjednoczyć cały naród skupiony wokół Jednego Boga. Był otwarty także na cudzoziemców. Jednak ta jego otwartość poszła za daleko. Bóg zabronił czcić cudzych bogów. Biskup odwołał się też do drugiego czytania, w którym Królestwo Niebieskie porównywane jest do skarbu i do perły. Człowiek z przypowieści kupił uczciwie ziemię zawierającą skarb, aby wszystko było zgodne z prawem. Podobnie perła: jest wielką wartością, wymagającą wielu wyrzeczeń. Ziemskie dobra nie są tak istotne jak Królestwo Boże. Człowiek, który traktuje swoje małżeństwo jako dar od Boga, będzie cieszył się szacunkiem i szczęściem. Należy zaufać Bogu i dać Mu się prowadzić, otworzyć się na Bożą Moc. Nie można podążać drogą na skróty, kierować się ludzką satysfakcją, ale szukać prawdziwej wartości, która otworzy niebo.

Po kazaniu i odśpiewaniu Hymnu do Ducha Świętego miało miejsce odnowienie ślubów małżeńskich. Na zakończenie nabożeństwa odczytany był Akt zawierzenia małżonków wstawiennictwu św. Anny oraz odbyła się koronacja Koroną św. Anny. Wielu pielgrzymów adorowało Tron Łaski i figurę św. Anny. Po Mszy św. bp Piotr Sawczuk poświęcił odnowioną kapliczkę św. Anny znajdującą się naprzeciwko bramy bazyliki.

Dla wszystkich pielgrzymów i gości na placu przy plebanii, przygotowana została agapa. Zorganizowali ją parafianie prostyńscy, m.in.: członkowie Koła Gospodyń Wiejskich w Kiełczewie i Prostyni, Sołectwo Poniatowo i Złotki oraz członkowie parafialnej Akcji Katolickiej. Było mnóstwo wspaniałych wiktuałów, ale też wiele serdeczności i rodzinnej atmosfery.

O godz. 15 wokół bazyliki odprawione zostało nabożeństwo Drogi Krzyżowej o dar potomstwa. Przewodniczył mu ks. kan. Piotr Arbaszewski diecezjalny duszpasterz rodzin.

Tyle już lat św. Anna wyprasza łaski u Boga w Trójcy Jedynego, daje nadzieję i pomaga znosić trudy codziennego życia. Nieustannie przybywają tu matki i ojcowie, aby z ufnością wołać: „Święta Anno uproś Wnuka, niech ma każdy czego szuka!”