Odpowiedź eksperta
Zięć i synowa nie należą do grona spadkobierców ustawowych określonych w Kodeksie cywilnym. Oznacza to, że dziedziczenie po teściu czy teściowej może się odbywać jedynie na podstawie testamentu, czyli małżonek będący w związku małżeńskim z dzieckiem spadkodawców, tzn. teściem lub teściową, nie zostaje uznany za automatycznego spadkobiercę na mocy przepisów ustawowych.

Stosownie do treści art. 931 § 1 k.c. w przypadku dziedziczenia ustawowego w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku. Oznacza to w praktyce, że żona nie należy do kręgu ustawowych spadkobierców i nie ma możliwości, aby na podstawie samej ustawy dziedziczyła cokolwiek po rodzicach męża.

Podstawową zasadą jest to, że synowa nie dziedziczy po swoim teściu lub teściowej wprost, nawet jeśli jest wdową po swoim małżonku, który był dzieckiem zmarłego teścia lub teściowej. Żona nie może dziedziczyć po rodzicach męża na podstawie ustawy, nie należy ona bowiem do kręgu spadkobierców ustawowych. Nie da się natomiast wykluczyć sytuacji, w której rodzice męża powołaliby jego żonę do spadku na podstawie testamentu.

Pewnym wyjątkiem jest sytuacja, gdy zmarły mąż był rodzicem niepełnoletnich dzieci. Wówczas matka (czyli synowa spadkodawcy) może działać jako przedstawiciel ustawowy swoich niepełnoletnich dzieci w sprawach spadkowych. Oznacza to, że majątek spadkowy może być dziedziczony przez te dzieci, a matka będzie działać w ich imieniu.

Z Pani pytania wynika jednak, że rodzice męża zmarli kilka lat przed nim. Kolejność zgonów ma w tym przypadku znaczenie o tyle, że mąż niewątpliwie dziedziczył po swoich rodzicach. Po mężu natomiast, zgodnie z Kodeksem cywilnym, pierwszymi w kolejności osobami powołanymi do dziedziczenia są małżonek i dzieci (o ile je Pani ma).