Cztery bazyliki, w których czczone jest Najświętsze Serce Pana Jezusa. Cel pielgrzymek wiernych – znak ich ufności w Bożą miłość. Najbardziej znane, choć nie jedyne na świecie. Warte odwiedzenia ze względu na swe piękno, ale jeszcze bardziej ze względu na trwającą w nich adorację eucharystyczną i sprawowany kult Serca Jezusa.

Paray-le-Monial, Burgundia, Francja. Objawienia

19 czerwca 1675 r., w oktawie Bożego Ciała, Małgorzata Maria Alacoque podczas modlitwy w kaplicy pojezuickiego klasztoru, który zamieszkują siostry wizytki, doznaje pierwszego z szeregu objawień Pana Jezusa. Chrystus ukazuje jej swe przebite włócznią Serce i wypowiada słowa o niewdzięczności ludzi, którzy za nic mają ofiarę Jego miłości i ulegają grzechom świętokradztwa, oziębłości oraz pogardy. Żąda, by w pierwszy piątek po oktawie Bożego Ciała odbywała się uroczystość ku czci Jego Serca. Wiernym, którzy będą oddawać Mu cześć, obiecuje wiele łask – będziemy je nazywać obietnicami Serca Jezusowego. Po tych wydarzeniach kult Najświętszego Serca Pana Jezusa zaczyna się szerzyć po Europie; szybko dociera również do Polski, gdzie w 1765 r. po raz pierwszy zostaje wprowadzone liturgiczne święto Najświętszego Serca. Blisko sto lat później, w 1856 r., zostaje ono rozszerzone na cały Kościół. W 1875 r. XII-wieczny pobenedyktyński kościół w Paray-le-Monial ogłoszony zostaje bazyliką Serca Jezusa (Basilique du Sacré-Cour).

Rzym – Castro Pretorio, Włochy. Bazylika Sacro Cuore di Gesu

5 kwietnia 1880 r. papież Leon XIII zwraca się do przyszłego świętego – ks. Jana Bosko, salezjanina, z prośbą, by podjął się on budowy kościoła poświęconego Najświętszemu Sercu Pana Jezusa. Papież nie czyni tajemnicy z faktu, że problemem jest brak środków na to przedsięwzięcie. Ksiądz Bosko, mimo podeszłego już wieku, podejmuje wyzwanie. Zgadza się po namyśle pod warunkiem, że będzie mu wolno rozszerzyć budowę o budynek, w którym znajdzie się miejsce na internat i przestrzeń do nauki dla młodych ludzi. Wybór pada na Castro Pretorio, obszar w pobliżu dzisiejszego dworca Termini, gdzie w czasach antycznych znajdowały się koszary pretorian. 14 maja 1887 r. odbywa się konsekracja świątyni na zbiegu ulic Marsala i Vicenza. Imponująca i charakterystyczna figura Odkupiciela, która wieńczy dzwonnicę, zostaje wzniesiona dopiero w 1931 r. Wcześniej, zaledwie 2 dni po konsekracji, wierni uczestniczący w Eucharystii są świadkami niecodziennego wydarzenia. Ksiądz Bosko, który odprawia swą ostatnią Mszę św. w tym kościele, co rusz zanosi się płaczem, gdy rozważa swoje 72-letnie życie. W 1921 r. papież Benedykt XV obdarza kościół tytułem bazyliki mniejszej. Uważni pielgrzymi odnajdą w jego wnętrzu trzy witraże poświęcone Sercu Jezusa i wskazujące na dedykowane Mu trzy bazyliki – w Paray-le-Monial, Paryżu i Barcelonie.

Paryż – Montmartre, Francja. Bazylika Sacré-Cour

W 1876 r. na szczycie wzgórza Montmartre, w 18. dzielnicy Paryża, rozpoczyna się budowa świątyni. Nazwana jest ona kościołem Ślubu Narodu – powstaje bowiem jako zadośćuczynienie i pokuta po wojnie francusko-pruskiej 1870 r. Podczas jej wybuchu dwaj francuscy przemysłowcy składają śluby, że jeżeli po wojnie ujrzą Paryż taki, jak przed wojną, to wybudują bazylikę ku czci Serca Jezusowego. Gdy po zakończeniu działań wojennych Paryż pozostaje nietknięty, przemysłowcy wypełniają swoje śluby.

Trwa jeszcze budowa, gdy 1 maja 1885 r. wystawiony zostaje dla wiernych Najświętszy Sakrament. Bazylika zostaje ukończona w 1914 r., wybuch I wojny światowej uniemożliwia jednak jej konsekrację. Ta odbywa się dopiero w 1919 r.

Nie ma chyba nikogo, kto nie kojarzyłby tej charakterystycznej dla pejzażu Paryża świątyni – zbudowana z trawertynu, zwanego również białym granitem, jest widoczna z wielu punktów miasta i potocznie nazywa się ją także białą bazyliką. Zaglądają do niej turyści – wszak położona jest na Montmartre (Wzgórzu Męczenników), niegdyś głównej siedzibie artystycznej bohemy Paryża – ale też liczni wierni miasta i pielgrzymi, by włączyć się w trwającą w niej nieprzerwanie od 1885 r. adorację Najświętszego Sakramentu.

Barcelona – Tibidabo, Hiszpania. Bazylika Templo Expiatorio del Sagrado Corazón de Jesús

1902 r. na Tibidabo – najwyższym wzgórzu Barcelony, stolicy Katalonii – pojawiają się pierwsze mury nowej świątyni. Nazwa wzgórza nawiązuje do historii biblijnej, w której szatan obiecuje Jezusowi wszystkie bogactwa świata w zamian za złamanie obietnicy złożonej Bogu. Tibi dabo oznacza po łacinie „tobie dam”. Pomysł wybudowania na wzgórzu świątyni katolickiej pojawia się już pod koniec XIX wieku, kiedy rozchodzi się wiadomość o planowanym wzniesieniu tu kasyna i kościoła protestanckiego. Rada Rycerzy Katolickich wykupuje prawo własności szczytu i w 1886 r. przekazuje je ks. Janowi Bosko, który w tym czasie przebywa w Barcelonie. Kościół ma być wzorowany na dwóch innych świątyniach – Sacro Cuore di Gesu na Castro Pretorio w Rzymie i Sacré Cour w Paryżu. Dziś widoczna z wielu punktów Barcelony biała bryła świątyni, symbolizująca niebo, rzeczywiście przypomina bazylikę paryską, a wieńcząca ją figura Jezusa z rozpostartymi ramionami – słynny posąg Jezusa z Rio de Janeiro. Pierwotna figura ulega zniszczeniu podczas hiszpańskiej wojny domowej 1936 r. – w 1950 r. zastąpi ją nowa figura Najświętszego Serca Pana Jezusa. We wspomnianym 1886 r., kiedy postęp prac kontroluje zmierzający do kresu życia ks. Bosko, powstaje jednak jedynie gotycka pustelnia – jako pierwsza część kościoła. Ostatecznie budowa rozpoczyna się 28 grudnia 1902 r. Główna bryła świątyni zostaje ukończona 50 lat później. W 1961 r. wieńczą ją wieże, a papież Jan XXIII nadaje jej tytuł bazyliki mniejszej.