Duchowe i fizyczne ochronki

"Zgromadzenie Sióstr powstało ok. 1850 r. z chęci pomocy ludziom ubogim, która pojawiła się w sercu bł. Edmunda Bojanowskiego. Założyciel widział skutki epidemii cholery, która spowodowała wielką nędzę i osierociła wiele dzieci. Dla sierot i chorych założył tzw. "Instytut Gostyński", a w swoim dworku w Grabonogu zorganizował aptekę dla chorych" - wyjaśnia genezę powstania zgromadzenia s. Iwona Skrzypczyk, przełożona domu zakonnego w parafii św. Wojciecha w Jaworznie. Błogosławiony starał się stworzyć ludności wiejskiej możliwości kształcenia się poprzez zakładanie wypożyczalni książek. Zorganizował wiejskie ochronki dla dzieci. Założone przez Bojanowskiego Zgromadzenie Sióstr Służebniczek Najświętszej Maryi Panny na skutek trudności spowodowanych rozbiorami Polski uległo podziałowi na 4 samoistne rodziny zakonne: służebniczki starowiejskie, wielkopolskie (pleszewskie), dębickie i śląskie.

Posłannictwo

Swoje posłannictwo siostry realizują poprzez pracę w przedszkolach, domach dziecka, ochronkach dla dzieci prowadzonych w domach zakonnych, katechizację w szkołach, organizację dni skupienia i rekolekcji oraz ewangelicznych dni wypoczynku dla młodzieży żeńskiej, otaczanie opieką chorych, ludzi starszych i biednych.

Związane z miastem niemal od 100 lat

Do Jaworzna Siostry Służebniczki Najświętszej Maryi Panny Niepokalanie Poczętej przybyły już w 1907 r. Sprowadził je proboszcz parafii św. Wojciecha ks. Stefan Skoczyński. "To właśnie ks. Skoczyński zachęcił Dawida de´ Gutmana - właściciela kopalni, aby zwracając się do sióstr z prośbą o prowadzenie ochronki, zatroszczył się o dzieci swoich pracowników, które często pozostawały bez opieki - tłumaczy s. Iwona Skrzypczyk - odtąd Siostry Służebniczki pracowały wśród dzieci przedszkolnych do 1960 r., czyli do odebrania placówki przez komunistyczne władze PRL". W latach międzywojennych w okolicy założono jeszcze kilka innych ochronek prowadzonych przez zgromadzenie. W 1927 r. powstała ochronka na Pańskiej Górze. Dwa lata później w Szczakowej, a w 1930 r. w Pieczyskach. W 1932 r. otwarto ochronkę w Ciężkowicach. Siostrom Służebniczkom powierzono też kolejne ochronki utworzone przy kopalniach - na Pechniku oraz w Starej Hucie. "Jak widać, siostry objęły w ten sposób opieką i wychowaniem znaczną liczbę dzieci. Dość powiedzieć, że w 1934 r. do najstarszego przedszkola w Jaworznie uczęszczało ich aż 250, a w pozostałych było od 50 do 100 przedszkolaków. Można oczywiście żartobliwie powiedzieć, że połowę Jaworzna wychowały służebniczki" - opowiada Siostra Przełożona.
Od początku swojego pobytu w Jaworznie siostry organizowały także kursy kroju, szycia, robót ręcznych i gospodarstwa domowego dla dziewcząt. W 1939 r. zapisało się na nie w sumie 200 uczestniczek. Siostry prowadziły również Krucjatę Eucharystyczną dla dzieci, 13 róż Żywego Różańca, angażowały się w działalność Stowarzyszenia Młodzieży Żeńskiej, a także opiekowały się chorymi.
W czasie okupacji hitlerowskiej Niemcy zamknęli ochronki. Tylko w Szczakowej udało się utrzymać dwie placówki, które zarówno dla dzieci, jak też dla ich rodziców stały się ośrodkami życia narodowego.
Osobnym rozdziałem historii jest praca sióstr w szpitalu przy jaworznickiej kopalni. W czasie okupacji niemieckiej, w 1941 r. Niemcy reaktywowali dawny szpital górniczy i zatrudnili tam 12 służebniczek, które musiały pracować w wyjątkowo trudnych warunkach. W 1944 r. na gruźlicę zmarła jedna z nich - s. Zefiryna Dymurska, a kilka miesięcy późnej zarażona tyfusem s. Teodozja Piątek. W 1945 r. szpital gruźliczy został zlikwidowany, a oddziały ogólne przeniesiono do budynku przy ul. Jagiellońskiej. "Także w tym szpitalu zostały zatrudnione siostry. W trudnych dla Kościoła czasach komunistycznych nadal służyły chorym, jednak wielokrotnie narażone były na przykrości i szykany" - wyjaśnia s. Iwona. Obecnie Siostry Służebniczki nadal modlą się i pracują w czterech jaworznickich parafiach - Świętych Wojciecha i Katarzyny, św. Barbary w Podłężu, Najświętszej Maryi Panny Nieustającej Pomocy w Ciężkowicach i Najświętszej Maryi Panny Nieustającej Pomocy na Osiedlu Stałym. Zajmują się przede wszystkim pracą katechetyczną i parafialną.