W Wydawnictwie Naukowym Wyższego Instytutu Teologicznego w serii „Biblioteka Teologów Częstochowskich” ukazała się pozycja dr Beaty Stypułkowskiej zatytułowana „Biblijna formacja katechetów”.

Jak napisał ks. dr hab. Marian Duda: „Częstochowskie środowisko teologiczne, będące przedmiotem troski biskupów częstochowskich w ciągu 90-lecia istnienia naszego Kościoła Partykularnego (1925 – 2015), znalazło swoje miejsce na mapie ośrodków myśli teologicznej w Polsce i wniosło swój oryginalny wkład w rozwój teologii i jej promowanie”.

Więź z Chrystusem

Książka dr Beaty Stypułkowskiej poświęcona jest biblijnej formacji katechetów, głównym źródłem nauczania katechetycznego jest bowiem słowo Boże. Dzięki tekstom biblijnym dokonuje się mistyczne spotkanie z wydarzeniami i słowami zbawczymi.

Dr Stypułkowska, która od wielu lat zajmuje się miejscem należnym Pismu Świętemu w katechezie, ukazała konieczność „ubiblijnienia” katechezy, wprowadzając czytelników swej książki w cudowny świat Biblii i w metodykę jej studiowania. Rozprawa naukowa dr Stypułkowskiej przyczyni się niewątpliwie do ożywienia katechezy szkolnej i parafialnej, a przez to samo – do pogłębienia osobistej więzi z Chrystusem, zarówno u katechetów, jak i u katechizowanych.

Jednym bowiem z zadań katechezy jest wprowadzenie nauczanych we właściwe zrozumienie Biblii i rozmiłowanie ich w takim jej czytaniu, aby mogli odkryć zawartą w niej prawdę Bożą i byli skłonni udzielić odpowiedzi na orędzie, które Bóg swoim słowem do nich kieruje. Autorka słusznie zauważa, że katecheza powinna uwzględniać kontekst historyczny Objawienia i w jego ramach ukazywać główne postacie oraz wydarzenia Starego i Nowego Testamentu, widziane poprzez pryzmat zbawczych planów Boga. Takie podejście do katechezy biblijnej wymaga odpowiedniego przygotowania katechetów, aby najpierw oni sami byli wiernymi czytelnikami Pisma Świętego, a następnie nauczycielami wprowadzającymi innych w świat biblijny.

Katecheta, jak spostrzega dr Stypułkowska, nie tylko musi gruntownie poznać i dobrze zrozumieć przesłanie Pisma Świętego, ale również winien mieć doświadczenie interpretacji własnego życia poprzez słowo Boże. Przez swoje świadectwo życia pomoże katechizowanym w osobistym przyjęciu zbawczego orędzia Chrystusa i przez osobisty przykład będzie kształtował podobną postawę u swych uczniów. W ten sposób i sam katecheta będzie sobie coraz bardziej uświadamiał swą misję prorocką, do której został wezwany przez Chrystusa.

Doświadczenie spotkania

Dlatego katecheta, oprócz uzyskania merytorycznego przygotowania do posługi głoszenia słowa Bożego, winien ciągle dbać o rozwój więzi i zażyłości z Chrystusem oraz o osobiste przyjęcie skierowanego do ludzi zbawczego orędzia. To dopiero uzdolni go w pełni do przekazywania Bożego słowa katechizowanym. Od katechety wymagane jest, jak słusznie zauważa dr Stypułkowska, świadome zdążanie ku dojrzałości w wierze. Jest to proces dynamiczny i przede wszystkim oparty na współpracy z łaską Bożą. Warunkami, od których zależy odkrywanie konkretnej woli Bożej w życiu, są: gorliwe i uważne wsłuchiwanie się w słowo Boże i naukę Kościoła, modlitwa, mądre i troskliwe kierownictwo duchowe, rozpoznanie w świetle wiary otrzymanych darów i zdolności, a także sytuacji społecznych i historycznych, w których żyjemy.

Katecheta, jako świadek Chrystusa, najpierw sam musi przyjąć orędzie zbawienia, by mógł tę prawdę przekazywać innym. Wymaga to od niego wysiłku. Uległość wobec Ducha Świętego jest ciągłym poddawaniem się wewnętrznemu kształtowaniu, bez którego niemożliwe jest świadectwo o Chrystusie. Poznanie słowa Bożego jako orędzia objawionego przez Boga, które jest niezawodne i niezmienne, oraz przyjęcie Bożego słowa, słowa skutecznego, przeznaczonego dla określonej okoliczności, czyni katechetę prorokiem. Jest zatem rzeczą pożądaną, by Pismo Święte było codziennym źródłem modlitwy katechety i uwrażliwiało go na odpowiedź dawaną Bogu.

W swej pracy dotyczącej biblijnej formacji katechetów Autorka zastosowała przede wszystkim metodę analizy dokumentów kościelnych, które dotyczą zagadnienia formacji oraz jej różnych wymiarów, rodzajów i form, zwłaszcza formacji biblijnej katechetów. W kolejnych rozdziałach, a jest ich dziesięć, Pani Doktor skoncentrowała się na zakresie wiedzy biblijnej, którą powinien dysponować katecheta, ze względu na kanon biblijny oraz treści programowe katechezy szkolnej i liturgicznej. Najważniejszy, programowy, jest rozdział pierwszy, który daje podstawowe informacje dotyczące formacji katechetów, z uwzględnieniem ich zakorzenienia w Kościele partykularnym. Pozostałe dotyczą: zakresu dydaktyki biblijnej, wyników analizy lekcjonarza mszalnego i tekstów Liturgii Godzin, treści biblijnych zaplanowanych na wszystkich etapach edukacji szkolnej, katechezy dorosłych, katechetycznej interpretacji biblijnej i niektórych katechetycznych metod biblijnych.

Publikacja „Biblijna formacja katechetów” jest dziełem niezwykle pożytecznym dla polskiej katechetyki w ogóle i katechezy szkolnej w szczególności. Okaże się ona bardzo przydatna wykładowcom katechetyki, katechetom szkolnym i parafialnym oraz studentom teologii. Podano w niej wiele propozycji pastoralnych dotyczących formacji biblijnej – niniejsza pozycja z zakresu formacji ma bowiem wymiar nie tylko teoretyczny, ale również praktyczny, który jest bardzo istotny w codziennej działalności Kościoła. Recenzentami tej książki są ceniony biblista ks. prof. dr hab. Antoni Tronina oraz pastoralista ks. dr hab. Marian Duda.

Beata Stypułkowska, „Biblijna formacja katechetów”, Wydawnictwo Naukowe Wyższego Instytutu Teologicznego w Częstochowie, seria: „Biblioteka Teologów Częstochowskich”, tom 3, Częstochowa 2015, s. 431.